«Πάνω απ’ όλα, ελπίζω αυτό το πρωτάθλημα να αποτελέσει κίνητρο»

Λίγο περισσότερο από έναν χρόνο πριν, το χάντμπολ με αμαξίδιο δεν υπήρχε καν στη Λιθουανία. Αυτόν τον μήνα, η χώρα της Βαλτικής φιλοξενεί το EHF European Wheelchair Handball Championship 2025. Οι εμπνευστές του αθλήματος στη Λιθουανία, Παούλιους Γκλάσκα και Ζιλβίνας Γκαλιμόβας, εξηγούν πώς το άθλημα στη χώρα τους εκτοξεύθηκε από το μηδέν στο εκατό και τι επιφυλάσσει το μέλλον. «Έχουμε ήδη πετύχει περισσότερα απ’ όσα είχαμε ποτέ φανταστεί όταν ξεκινούσαμε», τονίζουν.

Ως πρόεδρος της LNFAA, ενός εθνικού οργανισμού στη Λιθουανία που προωθεί τη φυσική δραστηριότητα για άτομα με αναπηρία, ο Παούλιους Γκλάσκα έχει εμπλακεί σε πολλά διαφορετικά αθλήματα για αθλητές που χρησιμοποιούν αμαξίδιο.

Μέχρι πέρσι, όμως, το χάντμπολ δεν ήταν ένα από αυτά.

«Η ιδέα να ξεκινήσουμε το χάντμπολ με αμαξίδιο υπήρχε στο μυαλό μου εδώ και πολύ καιρό. Λίγο πριν τον περασμένο Νοέμβριο, ρώτησα μερικούς αθλητές αν θα ήθελαν να δοκιμάσουν το άθλημα», θυμάται ο Γκλάσκα για το πώς ξεκίνησαν όλα το φθινόπωρο του 2024.

«Περίπου 10 άτομα ήρθαν στην πρώτη προπόνηση. Ο προπονητής δημιούργησε μια συμπεριληπτική και ελκυστική ατμόσφαιρα, και οι περισσότεροι συμμετέχοντες έδειξαν πραγματικό ενδιαφέρον», λέει ο Γκλάσκα. «Περισσότεροι άνθρωποι άρχισαν να συμμετέχουν, οι προπονήσεις έγιναν τακτικές και ξεκινήσαμε να διοργανώνουμε προπονητικά καμπ. Τα πράγματα εξελίχθηκαν γρήγορα».

Σύντομα, έγινε ξεκάθαρο ότι δεν επρόκειτο για μια περιστασιακή προσπάθεια. Ο Γκλάσκα οραματίστηκε πως το χάντμπολ με αμαξίδιο στη Λιθουανία θα μπορούσε να εξελιχθεί σε κάτι πολύ περισσότερο από ένα ψυχαγωγικό παιχνίδι — σε ένα ανταγωνιστικό άθλημα, όπου οι παίκτες θα μετρούν τις δυνάμεις τους απέναντι σε χώρες όπου το χάντμπολ με αμαξίδιο έχει ήδη μακρά παράδοση.

«Ξεκίνησε αργά, αλλά πολύ σύντομα απέκτησε δυναμική. Κάποιες φορές ένιωθα σαν τα πράγματα να έπεφταν απλώς από τον ουρανό», λέει ο Γκλάσκα.

Η Λιθουανική Ομοσπονδία Χάντμπολ (LRF), με 430 άνδρες, 200 γυναίκες και μεταξύ 1.500 και 1.600 μέλη μικρότερων ηλικιών, αγκάλιασε την πρωτοβουλία του Γκλάσκα και τον Δεκέμβριο υπέγραψαν συμφωνία συνεργασίας.

«Ίσως η έκφραση “να ονειρεύεσαι προσεκτικά, γιατί τα όνειρα γίνονται πραγματικότητα” να είναι η πιο κατάλληλη εδώ», σημειώνει ο γενικός γραμματέας της LRF, Ζιλβίνας Γκαλιμόβας. «Εκείνη την περίοδο, ονειρευόμασταν συγκρατημένα ότι ίσως φέτος θα μπορούσαμε ακόμη και να συμμετάσχουμε στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Χάντμπολ με Αμαξίδιο».

Τα πράγματα όμως επρόκειτο να εξελιχθούν ακόμη καλύτερα.

Όταν η EHF άρχισε να αναζητά μια πιθανή χώρα για να αναλάβει τη διοργάνωση, η Λιθουανική Ομοσπονδία ενεργοποιήθηκε αμέσως.

«Σκεφτήκαμε ότι θα ήταν αρκετά ενδιαφέρον να το αναλάβουμε, εφόσον το επέτρεπαν τα οικονομικά», λέει ο Γκαλιμόβας. «Μοιραστήκαμε αυτή την ιδέα με το γραφείο της EHF και, τελικά, μας ενθάρρυναν να οργανώσουμε το πρωτάθλημα και να αναλάβουμε ηγετικό ρόλο. Αποδεχθήκαμε αυτή την πρόκληση».

Η στήριξη της EHF «έδωσε νόημα σε όλες μας τις προσπάθειες», προσθέτει ο Γκλάσκα. «Σήμερα, όταν βλέπουμε την ομάδα μας, είμαστε βέβαιοι ότι έχουμε πετύχει περισσότερα απ’ όσα φανταζόμασταν στην αρχή».

Ξαφνικά, η Λιθουανία δεν θα είναι απλώς συμμετέχουσα, αλλά και οικοδέσποινα του τετραπλού EHF European Wheelchair Championship 2025 — και όλα αυτά πριν η ομάδα δώσει ακόμη και το πρώτο της επίσημο παιχνίδι.

Υπό την καθοδήγηση του έμπειρου προπονητή σε κλειστό και μπιτς χάντμπολ, Καρόλις Καλαντίνσκας, γνωστού κυρίως για τη δουλειά του με την εθνική γυναικών της Λιθουανίας, 14 αθλητές συγκεντρώνονται τακτικά για προπονήσεις, προετοιμαζόμενοι για το πρωτάθλημα που θα διεξαχθεί στο Βίλνιους από τις 26 έως τις 30 Νοεμβρίου.

«Χωρίς πραγματική εμπειρία αγώνων και χωρίς να γνωρίζουμε πώς μπορεί να παρουσιαστεί η ομάδα μας στο γήπεδο, είναι δύσκολο να προβλέψουμε αποτελέσματα», λέει ο Γκαλιμόβας. «Ωστόσο, πιστεύουμε και θα προσπαθήσουμε να φτάσουμε στα ημιτελικά και στη συνέχεια να ανταγωνιστούμε τις ισχυρότερες ευρωπαϊκές ομάδες για τα μετάλλια. Έχουμε το όνειρο να κερδίσουμε ένα εισιτήριο για το παγκόσμιο πρωτάθλημα».

Για να συμβεί αυτό, η Λιθουανία θα πρέπει να φτάσει μέχρι τον τελικό στην πρώτη της συμμετοχή σε διοργάνωση του αθλήματος.

Στον όμιλο Α της πρώτης φάσης, η Λιθουανία θα αντιμετωπίσει έμπειρους αντιπάλους, όπως την Ολλανδία – πρώην νικήτρια του European Nations’ Tournament (2015, 2016) – και την Κροατία, που κατέκτησε τον τίτλο το 2019, καθώς και τη Νορβηγία και την Ουγγαρία.

Ο όμιλος Β περιλαμβάνει φαβορί όπως την Πορτογαλία, η οποία κατέκτησε το συνδυαστικό ευρωπαϊκό και παγκόσμιο πρωτάθλημα 6 εναντίον 6 το 2022, αλλά και τη Γαλλία, που έφτασε στα ημιτελικά του περσινού παγκοσμίου πρωταθλήματος. Τον όμιλο συμπληρώνουν η Ισπανία και η Ρουμανία.

Οι προκλήσεις για τη Λιθουανία ως διοργανώτρια χώρα, ωστόσο, δεν περιορίζονται στο αγωνιστικό κομμάτι.

Η αρχή έγινε με την αναζήτηση κατάλληλης εγκατάστασης, η οποία θα διέθετε επαρκή ξενοδοχειακή υποδομή σε κοντινή απόσταση και θα ήταν απολύτως προσβάσιμη για χρήστες αμαξιδίων. Μετά την αξιολόγηση αρκετών επιλογών, η ομοσπονδία κατέληξε ότι η πρωτεύουσα Βίλνιους και η «NBA Basketball School» ήταν η μοναδική λύση.

«Ύστερα, όπως είναι φυσικό, υπήρχαν προκλήσεις που σχετίζονταν με τις ιδιαιτερότητες αυτής της διοργάνωσης. Διοργανώνουμε πολλά διεθνή τουρνουά χάντμπολ, όμως το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα χάντμπολ σε αμαξίδιο θα είναι το πρώτο διεθνές γεγονός αυτού του αθλήματος στη Λιθουανία», αναφέρει ο Γκαλιμόβας. «Έτσι, μέχρι τώρα, είμαστε πραγματικά ενθουσιασμένοι και δουλεύουμε σκληρά για να διασφαλίσουμε ότι όλα θα κυλήσουν ομαλά».

Αντιμετωπίζοντας χώρες που θα φτάσουν στο Βίλνιους με πολλά περισσότερα χρόνια εμπειρίας, τα αποτελέσματα της λιθουανικής ομάδας δεν αποτελούν τον βασικό δείκτη επιτυχίας της διοργάνωσης.

Ο Πάουλιους Γκλάσκα ελπίζει ότι «μια αναπτυσσόμενη κοινότητα, νέες ευκαιρίες και η μεγαλύτερη προβολή του αθλήματος θα ενθαρρύνουν περισσότερα άτομα με αναπηρίες να συμμετάσχουν και να συμβάλουν στην ανάπτυξη του χάντμπολ σε αμαξίδιο».

Η Λιθουανική Ομοσπονδία Χάντμπολ θεωρεί τη φιλοξενία του EHF European Wheelchair Handball Championship 2025 ως το πρώτο βήμα σε έναν ελπιδοφόρα μακρύ δρόμο για το άθλημα στη χώρα.

«Πρέπει να δούμε αυτό το ντεμπούτο ως μια δοκιμή για εμάς· και, έχοντας πετύχει τα επιθυμητά αποτελέσματα, να συνεχίσουμε τη δουλειά ώστε να γίνουμε οι καλύτεροι στον κόσμο, ή να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε έτσι ώστε οι επιθυμίες και τα όνειρά μας να γίνουν πραγματικότητα στο επόμενο ευρωπαϊκό πρωτάθλημα», τονίζει ο Ζιλβίνας Γκαλιμόβας.

«Πάνω απ’ όλα, ελπίζω αυτό το πρωτάθλημα να αποτελέσει κίνητρο για να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε και να επεκτείνουμε το χάντμπολ σε αμαξίδιο σε όλη τη Λιθουανία.»